Vũng Tàu - Côn Đảo: Lối rẽ âm thầm giữa lòng phố biển

Hành trình tìm về những khoảng lặng lịch sử tại Vũng Tàu và Côn Đảo, nơi quá khứ oai hùng hòa quyện vào nhịp sống hiện đại bình yên bên sóng nước trùng khơi.

Gió từ biển Nam Bộ không lúc nào thôi thổi qua những vách đá ở mũi Nghinh Phong. Vũng Tàu trong ký ức của nhiều người thường chỉ gói gọn trong những chuyến đi cuối tuần chớp nhoáng, những đĩa hải sản nóng hổi hay bãi tắm chen chúc người. Nhưng nếu chịu khó rẽ vào những lối mòn khuất sau rặng hoa sứ, thành phố này mở ra một chương khác, tĩnh lặng và trầm mặc hơn nhiều.

Một góc biển Vũng Tàu nhìn từ trên cao Tôi bắt đầu buổi sáng bằng việc ghé thăm Dinh Thắng Tam. Ngôi đền cổ nằm nép mình giữa lòng phố thị ồn ào, thờ ba vị tiền hiền có công lập nên ba làng Thắng ở Vũng Tàu. Khói hương trầm mặc quyện vào tiếng xào xạc của những tán cây cổ thụ vẽ nên một khoảng lặng hiếm hoi.

Ngày nay, Thắng Tam được lấy cảm hứng để xây dựng nên tháp Tam Thắng - biểu tượng mới tại bãi biển Thùy Vân. Hình dáng tổng thể của tháp Tam Thắng xuất phát từ hình ảnh ba đầu mũi thuyền mạnh mẽ giữa không gian rộng lớn, vươn cao kiêu hãnh với những đường nét uốn lượn mềm mại nhưng vô cùng vững chãi.

Tháp Tam Thắng sừng sững giữa bờ biển Thùy Vân Cách đó không xa, Bạch Dinh hiện lên với vẻ đẹp kiến trúc Pháp cuối thế kỷ 19. Đứng từ ban công lộng gió của tòa dinh thự màu trắng, nhìn xuống những họng súng thần công rỉ sét hướng ra biển, lòng bỗng chùng xuống khi nghĩ về vua Thành Thái – vị hoàng đế yêu nước từng bị giam lỏng tại đây, ngày ngày nhìn về phía trùng khơi mà bất lực.

Bạch Dinh tọa lạc tại đường Trần Phú Để chạm vào những lát cắt sâu hơn của vùng đất này, hành trình dẫn lối đến Khu di tích lịch sử Minh Đạm. Những con đường dốc quanh co đưa du khách lên khu căn cứ kháng chiến xưa. Đá chồng đá, những hang sâu ẩm ướt từng là nơi trú ẩn của hàng trăm chiến sĩ dưới làn mưa bom bão đạn. Sự khắc nghiệt của quá khứ đối lập với màu xanh mướt mát của thảm thực vật hiện tại, nơi tiếng chim hót líu lo xóa nhòa đi những vết thương của thời cuộc.

Khu di tích lịch sử Minh Đạm Khu di tích lịch sử Minh Đạm là một địa điểm lịch sử quan trọng, từng là căn cứ cách mạng trong kháng chiến chống Pháp và Mỹ nhờ địa hình rừng núi hiểm trở và hơn 300 hang động lớn nhỏ. Tên gọi Minh Đạm bắt nguồn từ tên của hai chiến sĩ cách mạng Bùi Công Minh và Mạc Thanh Đạm, đã anh dũng hy sinh trong cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc.

Tàu cao tốc Nhà Bè - Côn Đảo Từ cảng Cát Lở, chuyến tàu cao tốc đưa chúng tôi ra Côn Đảo – vùng đất thiêng nằm biệt lập giữa đại dương. Trái ngược với không khí nhộn nhịp của phố biển Vũng Tàu, Côn Đảo đón người lữ khách bằng một sự im lặng kỳ lạ. Nhà tù Côn Đảo hiện lên với những bức tường đá xám xịt, những phòng giam biệt giam, chuồng cọp âm u. Nơi đây từng chứng kiến những kiếp người bị đày đọa đến tận cùng.

Nhà tù Côn Đảo - địa ngục trần gian Giây phút đặc biệt và thiêng liêng khi đứng trước mộ chị Võ Thị Sáu tại Nghĩa trang Hàng Dương lúc nửa đêm, sắc trắng tinh khôi của những đóa hoa lê-ki-ma, hoa cúc trắng được người dân lặng lẽ mang đến đặt lên mộ chị với lòng tri ân sâu sắc. Giữa bóng tối bao trùm, hàng ngàn ngôi mộ không tên nằm lặng lẽ dưới những gốc cây dương già. Mùi hương huệ, hương trầm thơm ngát hòa cùng tiếng sóng biển rì rào từ khơi xa dội vào vách đá tạo nên không gian thiêng liêng, nơi ranh giới giữa sự sống và cái chết, giữa quá khứ và hiện tại dường như nhòa đi.

Dâng hương tưởng nhớ, tri ân Anh hùng Liệt sĩ Võ Thị Sáu tại Nghĩa trang Hàng Dương Ngoài không gian tĩnh mịch, lắng buồn ở Côn Đảo, tại Khu nhà lưu niệm và tượng đài Anh hùng Liệt sĩ Võ Thị Sáu (xã Đất Đỏ), từ sáng sớm hay đến chiều muộn luôn có nhiều đoàn khách đến dâng hương, dâng hoa nữ Anh hùng quê miền Đông Đất Đỏ. Bước chân nhẹ nhàng của những người đến viếng như một lời hứa thầm lặng về sự tri ân.

Khu nhà lưu niệm và tượng đài Anh hùng Liệt sĩ Võ Thị Sáu tại xã Đất Đỏ, TP.HCM Trở lại đất liền, tôi chọn Hồ Tràm để khép lại chuỗi ngày xê dịch. Đi qua những trang sử hào hùng và bi tráng, Hồ Tràm đón nhận tâm hồn mệt mỏi bằng những dải cát mịn trải dài chưa bị đô thị hóa xâm lấn thô bạo. Những khu nghỉ dưỡng cao cấp như Hồ Tràm Sanctuary Resort xuất hiện mang lại một định nghĩa mới về sự xa xỉ: đó là sự tôn trọng thiên nhiên tuyệt đối. Những căn biệt thự tối giản soi bóng xuống dòng kênh xanh mát, mở cửa ra là thấy sóng xô bờ cát.

Hồ Tràm Sanctuary Resort Dầu khí Long Sơn Cảng Cái Mép Vũng Tàu và những vùng đất lân cận giống như một cuốn sách nhiều chương. Có chương rực rỡ nắng vàng của những khu resort hiện đại, có chương trầm buồn của những chứng tích chiến tranh, có chương bình dị của những nét văn hóa tâm linh lâu đời và cũng có chương về kinh tế cảng biển. Biển vẫn vậy, ngàn năm vẫn rì rào kể những câu chuyện của riêng mình, chờ đợi những ai đủ kiên nhẫn để lắng nghe.