Tọa đàm "Sen Việt Nam": Khơi mở hành trình bảo tồn di sản qua biểu tượng hoa Sen

Tọa đàm chuyên đề "Sen Việt Nam" vừa diễn ra tại Hà Nội do Viện Nghiên cứu Ứng dụng Công nghệ mới (thuộc Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam) tổ chức.

Sự kiện quy tụ đông đảo nhà khoa học, chuyên gia văn hóa, nghệ sĩ và doanh nhân, cùng bàn thảo về ý tưởng xây dựng Bảo tàng và Khu du lịch sinh thái "Sen Việt Nam" - công trình được kỳ vọng trở thành không gian lan tỏa bản sắc dân tộc thông qua loài hoa đã đi sâu vào tâm thức người Việt.

Trong đời sống văn hóa Việt Nam, hoa Sen không chỉ là hình ảnh gắn với làng quê mà còn hiện diện xuyên suốt trong kiến trúc, mỹ thuật, văn học và tín ngưỡng dân tộc qua nhiều thế kỷ. Vẻ đẹp thanh khiết, mộc mạc của sen từ lâu đã trở thành ẩn dụ cho nhân cách và đạo lý sống của người Việt - tinh thần "gần bùn mà chẳng hôi tanh mùi bùn".

Thông điệp "Hương Sen - Hồn Việt" được xem là sợi chỉ đỏ xuyên suốt định hướng dự án, nơi "hương sen" tượng trưng cho vẻ đẹp thanh tao, còn "hồn Việt" là chiều sâu bản sắc được hun đúc qua hàng nghìn năm lịch sử. Giữa nhịp sống hiện đại nhiều biến động, các chuyên gia cho rằng việc kiến tạo những không gian giúp con người kết nối với thiên nhiên và cội nguồn văn hóa ngày càng trở nên cấp thiết.

Nguyên Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Vương Duy Biên, Chủ tịch Hiệp hội Phát triển Công nghiệp Văn hóa Việt Nam Chính từ nền tảng ấy, nhiều đại biểu tại tọa đàm nhấn mạnh, cần xây dựng một không gian văn hóa lấy sen làm trung tâm không đơn thuần là tôn vinh một loài hoa, mà là cách kể lại câu chuyện lịch sử, văn hóa và tâm hồn dân tộc bằng một biểu tượng gần gũi, giàu chiều sâu.

Ông Lê Văn Châm – Viện trưởng Viện Nghiên cứu Ứng dụng Công nghệ mới phát biểu tại Toạ đàm Bên cạnh đó, cần kết hợp hài hòa giữa bảo tồn di sản, giáo dục cộng đồng, du lịch trải nghiệm và nghỉ dưỡng. Bảo tàng Sen tương lai không nên dừng lại ở việc trưng bày hiện vật đơn thuần, mà phải trở thành không gian sống động, nơi công chúng cảm nhận được chiều sâu văn hóa Việt Nam qua nghệ thuật, kiến trúc, ẩm thực, thủ công truyền thống và cảnh quan thiên nhiên gắn liền với hoa Sen. Tuy nhiên, bài toán đặt ra trong việc xây dựng bảo tàng, đó là việc nghiên cứu và sưu tầm hiện vật, xây dựng nội dung trưng bày, quy hoạch cảnh quan, phát triển sản phẩm du lịch đặc thù và vận hành bền vững trong dài hạn.

Hoa hậu Văn hóa Việt Nam Toàn cầu Lê Huyền Trang tại tọa đàm Hành trình xây dựng Bảo tàng và Khu du lịch sinh thái "Sen Việt Nam" vẫn còn nhiều việc phải làm, song những định hướng được gợi mở đã đặt nền móng quan trọng cho một công trình văn hóa mang đậm dấu ấn dân tộc - nơi hoa sen không chỉ để ngắm, mà còn để mỗi người lắng lại và cảm nhận sâu sắc hơn cốt cách Việt Nam trong dòng chảy đương đại.