Bệnh viện Từ Dũ và Nhi Đồng 1 thực hiện thành công ca thông tim can thiệp bào thai thứ 17
Sáng 9/10, ê-kíp liên viện Bệnh viện Từ Dũ và Bệnh viện Nhi Đồng 1 (TP.HCM) đã thực hiện thành công ca thông tim can thiệp bào thai thứ 17, nong van động mạch phổi cho thai nhi 28 tuần 2 ngày. Theo các bác sĩ, đây là trường hợp có nhiều thách thức kỹ thuật chưa từng gặp ở 16 ca trước đó.
Phát hiện dị tật từ rất sớm
Thai phụ L.T.K.X, quê Vĩnh Long, mang thai tự nhiên lần thứ hai. Ba tháng đầu thai kỳ, các lần khám định kỳ chưa ghi nhận bất thường, xét nghiệm sàng lọc NIPT cho kết quả nguy cơ thấp. Tuy nhiên, ở tuổi thai 16 tuần 6 ngày, siêu âm phát hiện thai nhi không lỗ van động mạch phổi, vách liên thất kín, hở van ba lá nặng và thiểu sản thất phải mức độ trung bình. Đây là trường hợp phát hiện bất thường tim sớm nhất trong 17 ca can thiệp bào thai mà hai bệnh viện từng thực hiện.
Từ tuần thai 17 đến tuần 26, thai phụ được theo dõi song song tại Khoa Chăm sóc trước sinh, Bệnh viện Từ Dũ và Bệnh viện Nhi Đồng 1. Các chuyên gia thường xuyên trao đổi, hội chẩn hình ảnh siêu âm với Giáo sư Gerald Tulzer, nguyên Giám đốc Trung tâm Tim trẻ em Linz (Áo), nhằm chọn thời điểm can thiệp tối ưu để bảo tồn chức năng thất phải, hướng tới khả năng hình thành tuần hoàn hai thất sau sinh.
Ba phương án trong hai giờ can thiệp
Ngày 8/10, hội chẩn liên viện nhận định tình trạng thiểu sản thất phải đã tiến triển nặng nhưng thai nhi vẫn còn cơ hội can thiệp. Công tác chuẩn bị được triển khai khẩn trương với 5 ê-kíp, hơn 20 y bác sĩ nhiều chuyên khoa và 2 phòng mổ liền kề.
Cuộc can thiệp diễn ra từ 8 giờ 30 đến 10 giờ 30 ngày 9/10. Sau khi gây vô cảm cho mẹ và thai, ê-kíp đưa kim 18G xuyên qua thành bụng mẹ, cơ tử cung, thành ngực thai để tiếp cận buồng thoát thất phải khá thuận lợi. Tuy nhiên, hệ thống guidewire không thể đi qua van động mạch phổi vì lá van quá dày và chắc.
Ê-kíp chuyển sang kỹ thuật “kim trong kim”, dùng kim 20G qua sheath 18G, từng áp dụng thành công ở ca thứ 13, nhưng lần này vẫn không hiệu quả. Trong quá trình can thiệp, tim thai xuất hiện biến chứng nên thủ thuật được tạm dừng để hồi sức. Sau đó, sức co bóp cơ tim cải thiện, nhịp tim ổn định và dấu hiệu chèn ép tim không còn.
Sau khi đánh giá lại và hội chẩn khẩn cấp, ê-kíp quyết định thực hiện phương án cuối cùng: dùng kim 18G đâm xuyên qua van động mạch phổi. Khi đầu kim vượt qua van, guidewire và bóng nong kích thước 3,0 × 10 mm được đưa đến vị trí, bóng được bơm với áp lực 10 bar trong một lần.
Ngay sau nong, siêu âm ghi nhận dòng máu từ thất phải qua van lên động mạch phổi. Nhịp tim thai ổn định ở mức 145 lần/phút, sức co bóp tốt. Sau 4 giờ, thai phụ không đau bụng, không có cơn gò tử cung, không ra huyết âm đạo. Sau 24 giờ, thai tiếp tục tăng trưởng phù hợp, dòng máu qua van được duy trì, tuy có một lượng nhỏ dịch màng ngoài tim cần theo dõi thêm.
Đến sáng 13/10, sau 5 ngày can thiệp, thai phụ sinh hoạt bình thường, cảm nhận thai cử động tốt, siêu âm chưa ghi nhận dấu hiệu nguy cơ mới. Tuy vậy, các bác sĩ nhấn mạnh thai kỳ vẫn cần được giám sát sát sao để đánh giá diễn tiến tim thai và kết quả lâu dài.
Theo ê-kíp, ca can thiệp thứ 17 cho thấy không có hai ca nào hoàn toàn giống nhau; kinh nghiệm từ các ca trước là nền tảng quý giá nhưng mỗi bệnh nhi vẫn cần đánh giá riêng và quyết định kịp thời. Thành công này là kết quả của sự phối hợp liên viện chặt chẽ, chuẩn bị kỹ lưỡng và tinh thần kiên trì tìm giải pháp trong giới hạn an toàn cho phép.
Hai bệnh viện cho biết sẽ tiếp tục đồng hành, nỗ lực mang đến cơ hội điều trị tốt nhất cho từng thai nhi, hướng tới mục tiêu không chỉ giúp em bé chào đời mà còn có một tương lai khỏe mạnh hơn.
(Theo Bệnh viện Từ Dũ)